Met een dieselbus mag je in steeds meer Nederlandse steden niet meer zomaar het centrum in. Vanaf 2025 zijn de eerste zero-emissiezones van kracht, en tussen nu en 2030 volgen tientallen gemeenten. Welke euro-norm jouw bus heeft, bepaalt wanneer de toegang vervalt. In dit artikel vind je per vraag een concreet antwoord over milieuzones, toegangsregels, boetes en de slimste manier om als ondernemer vooruit te plannen.
Welke steden hanteren een milieuzone voor dieselbussen?
In totaal komen er tussen 2025 en 2030 in 28 Nederlandse steden en op Schiphol zero-emissiezones voor bestel- en vrachtauto’s. Vanaf 1 januari 2025 zijn de eerste zeventien tot negentien gemeenten gestart. Andere steden volgen gefaseerd tot uiterlijk 2030.
De steden die al meedoen of binnenkort volgen zijn onder andere:
- Amsterdam
- Rotterdam
- Den Haag
- Utrecht
- Eindhoven
- Tilburg
- Groningen
- Nijmegen
- Maastricht
- Zwolle
- Deventer
- Enschede
- Amersfoort
- Leiden
- Dordrecht
- Gouda
- Delft
- Apeldoorn
- ‘s-Hertogenbosch
Het is belangrijk om te weten dat een zero-emissiezone niet hetzelfde is als een milieuzone. Een milieuzone weert alleen bepaalde oudere dieselvoertuigen op basis van hun uitstootnorm. Een zero-emissiezone gaat verder: op termijn zijn uitsluitend uitstootvrije voertuigen, zoals elektrische of waterstofaangedreven voertuigen, er nog welkom. De zones gelden specifiek voor bestel- en vrachtauto’s die betrokken zijn bij stadslogistiek. Personenauto’s vallen er vooralsnog niet onder.
Wil je weten of jouw route door een zero-emissiezone loopt? Gebruik de zero-emissie kentekencheck om direct te zien wat jouw kenteken betekent voor de toegang tot deze zones.
Welke euro-norm heeft jouw dieselbus nodig om toegang te krijgen?
Voor bestelauto’s tot 3.500 kg geldt dat Euro 4 of lager vanaf 1 januari 2025 geen toegang meer heeft. Euro 5-bussen mogen nog rijden tot 1 januari 2027. Euro 6-bussen met een datum eerste toelating voor 1 januari 2025 houden toegang tot 1 januari 2029. Nieuwe voertuigen op kenteken vanaf 1 januari 2025 moeten volledig zero-emissie zijn.
Voor vrachtauto’s gelden andere regels. Een Euro 6 bakwagen met een datum eerste toelating tussen 1 januari 2017 en 31 december 2019 heeft toegang tot 1 januari 2028. Is de datum eerste toelating tussen 1 januari 2020 en 31 december 2024, dan loopt de toegang door tot 1 januari 2030. Een Euro 6 opleggertrekker met een datum eerste toelating tussen 2017 en 2024 heeft eveneens toegang tot 1 januari 2030. Vrachtauto’s die voor 2017 zijn toegelaten, hebben vanaf 1 januari 2025 geen toegang meer.
Concreet betekent dit dat de euro-norm van jouw dieselbus direct bepaalt hoeveel tijd je nog hebt. Een Euro 5 bestelbus rijdt in 2026 nog gewoon de stad in, maar staat in 2027 voor een gesloten zone. Een Euro 6 vrachtauto heeft meer tijd, maar ook die klok tikt. Controleer de datum eerste toelating op het kentekenbewijs en leg die naast de bovenstaande tabel om te weten waar je staat.
Wanneer gaan zero-emissiezones in Nederland van kracht?
De eerste zero-emissiezones zijn ingegaan op 1 januari 2025 in zeventien tot negentien gemeenten. Daarna volgt een gefaseerde uitrol waarbij alle 28 deelnemende steden en Schiphol uiterlijk in 2030 een volledig operationele zero-emissiezone hebben. De exacte ingangsdata verschillen per gemeente.
De invoering vloeit voort uit het Klimaatakkoord van 2019, waarin is afgesproken dat dertig tot veertig grotere gemeenten vanaf 2025 zero-emissiezones invoeren. Het doel is een CO2-reductie van circa een megaton per jaar. De Green Deal Zero Emission Stadslogistiek en de Uitvoeringsagenda Stadslogistiek vormen de beleidsmatige basis. Op 2 april 2025 hebben staatssecretaris Jansen van Infrastructuur en Waterstaat, gemeenten en brancheorganisaties de Uitvoeringsagenda Zero-emissiezones ondertekend, met daarin afspraken over overgangsregelingen, ontheffingen en handhaving.
Voor ondernemers met een dieselbus in de stadslogistiek is het tijdpad dus helder: de omschakeling naar zero-emissie vervoer is geen toekomstmuziek, maar een lopend proces. Wie in 2026 nog op diesel rijdt, heeft in veel gevallen nog een jaar of twee, maar de exacte datum hangt af van de euro-norm van het voertuig en de specifieke gemeente.
Wat zijn de boetes voor rijden in een verboden milieuzone?
Handhaving van de zero-emissiezones verloopt via kentekenherkenning door camera’s. Rijd je met een dieselbus door een zone waarvoor jouw voertuig niet is toegelaten, dan wordt dat automatisch geregistreerd op basis van het kenteken. De hoogte van de boete is vastgesteld door de betreffende gemeente en kan oplopen naarmate de overtreding vaker wordt begaan.
Naast de reguliere boete is het risico op herhaalde bekeuringen groot, omdat de camera’s continu actief zijn. Er is geen menselijke controle nodig: het systeem herkent het kenteken en koppelt dat aan de toegangsregels. Dit maakt de handhaving effectief en vrijwel onontkoombaar.
Heb je een specifieke situatie waarbij je denkt dat een vrijstelling of ontheffing van toepassing is, dan is het zaak die tijdig te regelen. Sommige voertuigen zijn automatisch vrijgesteld, zoals oldtimers, rolstoeltoegankelijke voertuigen en bepaalde vrachtauto’s met een specifieke carrosseriecode. Voor andere situaties, zoals incidenteel gebruik, is een dagontheffing online aan te vragen via de RDW. Let op: er zijn frauduleuze websites die ontheffingen aanbieden. De enige officiële aanvraagsite is die van de RDW.
Wanneer is overstappen naar een elektrische bedrijfswagen financieel slim?
Overstappen naar een elektrische bedrijfswagen is financieel slim zodra de kosten van een dieselbus, inclusief boetes, beperkingen en hogere exploitatielasten, opwegen tegen de hogere aanschafprijs van een elektrisch alternatief. Voor ondernemers die regelmatig in zero-emissiezones rijden, is dat moment in veel gevallen al aangebroken of komt het snel dichterbij.
Elektrische bedrijfswagens hebben een hogere aanschafprijs, maar lagere brandstof- en onderhoudskosten. Bovendien is er flankerend beleid dat de overstap financieel aantrekkelijk maakt. Zo geldt voor elektrische leaseauto’s in 2026 een verlaagd bijtellingspercentage van 18 procent. Voor voertuigen die in 2027 gaan rijden, is dat 20 procent over de eerste 30.000 euro cataloguswaarde. Alles daarboven valt onder het reguliere tarief van 22 procent. Deze korting geldt gedurende 60 maanden vanaf de eerste toelating.
Tegelijkertijd worden fossiele voertuigen vanaf 2027 extra belast via een pseudo-eindheffing voor werkgevers die een benzine- of dieselauto aan werknemers ter beschikking stellen voor privégebruik. Dat maakt de businesscase voor elektrisch rijden steeds sterker. Wie nu een nieuw leasecontract afsluit voor een fossiele bus, loopt het risico al snel te maken te krijgen met hogere werkgeverslasten.
Wil je weten welke elektrische bedrijfswagen past bij jouw gebruik? Bekijk het aanbod van elektrische bedrijfswagens leasen voor een overzicht van de mogelijkheden.
Hoe kun je als ondernemer inspelen op aankomende rijverboden?
Als ondernemer kun je het beste zo vroeg mogelijk in kaart brengen welke voertuigen in jouw wagenpark worden geraakt door de zero-emissiezones, wanneer hun toegang vervalt en hoe dat aansluit op de looptijd van bestaande leasecontracten. Tijdige planning voorkomt dat je vastzit aan een dieselbus die je niet meer kunt inzetten waar je hem nodig hebt.
Concrete stappen om op de aankomende rijverboden in te spelen:
- Controleer de euro-norm en datum eerste toelating van elk voertuig in het wagenpark via het kentekenbewijs of een kentekencheck.
- Breng de routes in kaart die door zero-emissiezones lopen. Niet elk voertuig wordt even hard geraakt.
- Plan voertuigvervanging ruim van tevoren: levertijden voor elektrische bedrijfswagens kunnen lang zijn, en netcongestie kan de aanleg van laadinfrastructuur vertragen.
- Bekijk de contracttiming van bestaande leaseovereenkomsten. Een contract dat eindigt voor 1 januari 2027 biedt nog de mogelijkheid om onder een overgangsregeling te vallen bij vervanging.
- Informeer bij de gemeente naar lokale subsidies voor de aanschaf van elektrische voertuigen of laadinfrastructuur.
- Controleer of vrijstellingen of ontheffingen van toepassing zijn op specifieke voertuigen in het wagenpark.
Sectoren met de meeste impact zijn transport en logistiek, de bouw, horeca en detailhandel en koeriersdiensten. Voor ondernemers in deze sectoren is het geen vraag of ze moeten overstappen, maar wanneer en hoe ze dat het slimst aanpakken.
Hoe EDW helpt bij de overstap van dieselbus naar zero-emissie
De zero-emissiezones zetten ondernemers voor een concrete financiële en logistieke uitdaging: wanneer schakel je over, welk voertuig past bij jouw gebruik, en hoe financier je dat op een manier die past bij jouw bedrijf? EDW Autolease helpt MKB-ondernemers en ZZP’ers bij precies dit vraagstuk, met meer dan 20 jaar ervaring in zakelijke leaseoplossingen.
Wat EDW voor jou kan betekenen:
- Persoonlijk advies van een vaste contactpersoon die jouw situatie kent en het hele traject begeleidt.
- Merk- en dealer-onafhankelijk: EDW vergelijkt alle opties en adviseert alleen wat in jouw voordeel is.
- Financieringsvormen op maat, zoals financial lease of operational lease, afgestemd op jouw balans en fiscale situatie.
- Oplossingen voor complexe situaties, ook wanneer een bank geen groen licht geeft via EDW Finance.
- Breed aanbod: van elektrische bestelwagens tot zakelijke bedrijfswagens en zwaar materieel.
Wil je weten welke leaseoplossing past bij jouw situatie en hoe je het slimst inspeelt op de aankomende rijverboden? Neem contact op met EDW Autolease en krijg advies van een adviseur bij jou in de buurt.